Đã mang lấy nghiệp vào thân / Cũng đừng trách lẫn trời gần trời xa

Truyện Kiều, câu 3249–3250 · đoạn “Lời kết”

Đã mang nghiệp ấy vào thân,Cũng đừng trách lẫn trời gần trời xa.Bản quen đọc: Đã mang lấy nghiệp vào thân, Cũng đừng trách lẫn trời gần trời xa.

Ý nghĩa

Trong lời kết, Nguyễn Du nói: đã mang gánh ấy vào người, thì cũng đừng quay ra trách trời trách đất. Ông không bảo cam chịu, mà bảo đừng phí sức vào chuyện trách.

Giải nghĩa từ

nghiệp: ở đây là gánh nặng mình mang theo trong đời
trời gần trời xa: trách trời khắp nơi, trách hết mọi thứ

Trong truyện

Đoạn “Lời kết” (câu 3241–3254): Nguyễn Du khép truyện bằng suy ngẫm về trời và người, tài và tâm, và chữ tâm quý hơn chữ tài.

Hai câu này nhắn gì cho chuyện đang rối

Có những thứ bạn đang gánh mà không chọn. Trách thì dễ, nhưng dồn sức vào việc làm được sẽ nhẹ hơn. Bạn đang tốn nhiều sức vào câu hỏi 'sao lại là mình'. Câu đó chính đáng, nhưng không đưa bạn đi xa.

Nên làm: Viết một câu trách ra giấy, rồi viết bên dưới một việc bạn làm được với chuyện đó trong tuần này.

Cần lưu ý: Đừng lấy 'tại trời' làm cớ bỏ phần việc của mình, cũng đừng ôm luôn phần của trời.

Nếu chuyện của bạn là…

Tình cảmTrách người cũ mãi không làm người mới tới nhanh hơn. Dọn lòng một chút cho chỗ trống.

Công việcThị trường khó, công ty cắt giảm, không phải lỗi bạn. Tập trung vào hồ sơ và mối quen trong nghề.

Tiền bạcSinh ra trong nhà không khá giả là chuyện không chọn được. Cách bạn quản tiền từ giờ thì chọn được.

Học hànhKhông đậu trường mong muốn. Trách đề khó một ngày cũng được, rồi xem đường liên thông, chuyển tiếp.

Gia đìnhCó những chuyện nhà bạn gánh từ nhỏ. Bạn được quyền buồn, và cũng được quyền đặt giới hạn.

Tinh thầnThôi trách không phải là chịu thua. Là giữ sức cho chỗ mình còn đổi được.

Trách trời gần trời xa, sức đâu còn mà đi.

Chuyện của bạn thì sao?

Gõ chuyện đang làm bạn rối, gieo bốn câu Kiều và nhận lời luận cho đúng chuyện đó. Miễn phí, không cần tài khoản.

Gieo một quẻ Kiều

Chủ đề: thân phận, số phận, nhân sinh, đạo lý